Αρχαιομετρία & Πολιτιστική Κληρονομιά
Η Αρχαιομετρία και η μελέτη της Πολιτιστικής Κληρονομιάς αποτελούν διαχρονικούς άξονες ερευνητικής δραστηριότητας του εργαστηρίου και εστιάζει στη μελέτη, χρονολόγηση και φυσικοχημική ανάλυση αρχαιολογικών και ιστορικών υλικών με στόχο την κατανόηση της τεχνολογίας κατασκευής, της προέλευσης, της χρήσης και της διαχρονικής εξέλιξής τους. Μέσα από διεπιστημονικές προσεγγίσεις, η έρευνα συμβάλλει στην τεκμηρίωση και ερμηνεία της πολιτιστικής κληρονομιάς, συνδέοντας τις φυσικές επιστήμες με την αρχαιολογία, την ιστορία και την επιστήμη των υλικών.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη μελέτη κεραμικών, κονιαμάτων, χρωστικών, μεταλλικών αντικειμένων, υφασμάτων και άλλων πολιτιστικών υλικών, με στόχο τη διερεύνηση αρχαίων τεχνολογικών πρακτικών, εμπορικών δικτύων, τεχνικών παραγωγής και διαδικασιών φθοράς. Η ερευνητική δραστηριότητα περιλαμβάνει τη συσχέτιση φυσικοχημικών χαρακτηριστικών με αρχαιολογικά και ιστορικά δεδομένα, συμβάλλοντας στην ανασύσταση τεχνολογικών και πολιτισμικών διεργασιών του παρελθόντος. Παράλληλα, διερευνώνται ζητήματα που σχετίζονται με τις διατροφικές συνήθειες και τις πρακτικές διαχείρισης τροφής αρχαίων κοινωνιών, μέσω της ανάλυσης οργανικών καταλοίπων, ιχνοστοιχείων και άλλων φυσικοχημικών δεικτών σε αρχαιολογικά ευρήματα και κατάλοιπα χρήσης.
Παράλληλα, αναπτύσσονται και εφαρμόζονται μεθοδολογίες για τη μελέτη της αυθεντικότητας, της προέλευσης και της διατήρησης αντικειμένων πολιτιστικής κληρονομιάς, με έμφαση σε μη καταστροφικές ή ελάχιστα καταστροφικές προσεγγίσεις. Οι ερευνητικές δραστηριότητες επεκτείνονται επίσης στην ανάλυση αρχαιολογικών συνόλων και στη διερεύνηση σχέσεων μεταξύ υλικών, τεχνολογίας και περιβάλλοντος σε διαφορετικές ιστορικές περιόδους.
Επιπλέον, το εργαστήριο διερευνά την αξιοποίηση τεχνικών τεχνητής νοημοσύνης και ανάλυσης δεδομένων στη μελέτη αντικειμένων πολιτιστικής κληρονομιάς, με εφαρμογές όπως η ταξινόμηση και αναγνώριση υλικών, η ανάλυση φασματοσκοπικών και απεικονιστικών δεδομένων, η υποστήριξη μελετών προέλευσης και η ανάπτυξη υπολογιστικών εργαλείων για την επεξεργασία σύνθετων αρχαιομετρικών δεδομένων.
Η ερευνητική δραστηριότητα υποστηρίζεται από προηγμένο αναλυτικό και απεικονιστικό εξοπλισμό, καθώς και από πολυετή εμπειρία σε εθνικά και ευρωπαϊκά ερευνητικά έργα στον τομέα της αρχαιομετρίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς. Μέσα από συνεργασίες με πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, μουσεία και αρχαιολογικούς φορείς, το εργαστήριο συμβάλλει στην ανάπτυξη και εφαρμογή καινοτόμων και διεπιστημονικών προσεγγίσεων για την επιστημονική μελέτη, τεκμηρίωση, προστασία και ανάδειξη αντικειμένων και υλικών πολιτιστικής κληρονομιάς.